DEN HAM/SLAGHAREN – Door de aankoop van vier chalets (880.000 euro) slaat de gemeente Twenterand meerdere vliegen in één klap. Zo kan Twenterand dan nog steeds door één deur met buurgemeente Hardenberg. De chalets staan namelijk voor crisisopvang bij De Eik in Slagharen en daarmee voelt Hardenberg zich overvallen. Het plan is nu om de bouwwerken te verplaatsen naar de gemeentelijke camping in Den Ham voor opvang van Oekraïners.
Voormalig burgemeester Hans Broekhuizen van Twenterand ondertekende in oktober 2024 een huurcontract voor de chalets op het terrein van het voormalige klooster (en later asielzoekerscentrum) in Slagharen. Het contract had een looptijd van drie jaar en Twenterand zou 200.000 euro per jaar betalen. Het doel was duidelijk: de opvang van inwoners van Twenterand in crisissituaties. Voorbeelden zijn maatschappelijke opvang en opvang van vrouwen.
Voldongen feit
Met het contract maakte Twenterand geen vrienden met de buurgemeente. In februari 2023 waren de eerste contacten tussen de gemeenten over het voornemen om chalets te kopen/huren. “Met het afsluiten van een huurcontract voor de chalets in november 2024 heeft uw college ons voor een voldongen feit geplaatst”, is de duidelijke toon van het college van Hardenberg in een brief van juni 2025. “Het is op zichzelf ongebruikelijk dat een gemeente inwoners in crisissituaties in een naburige gemeente opvangt, zeker zonder vooraf afstemming en afspraken hierover. Opvang verloopt via regionale afspraken en de centrumgemeente. Daarnaast gaat dit voornemen voorbij aan de bestaande structuur van de zorg en veiligheidshuizen. Deze structuur kent convenanten om informatie met elkaar en betrokken partijen te delen.”
Veiligheid
Het college van Hardenberg geeft in het schrijven aan dat een jaar lang is geprobeerd om afspraken te maken, die juridisch houdbaar zijn. “Daarbij hebben we niet alleen het belang van inwoners van Twenterand voor ogen maar ook van de bewoners op en in de omgeving van het terrein van De Eik.” Burgemeester en wethouders van Hardenberg zijn tot de conclusie gekomen, dat het niet lukt om tot juridisch houdbare afspraken te komen. “Er zijn teveel juridische haken en ogen.” Zo kunnen geen (persoonlijke) gegevens worden gedeeld en Hardenberg vond die belangrijk vanwege veiligheidsaspecten op het terrein.
Tekst gaat verder onder video
De brief eindigt met, voor communicatie tussen colleges, relatief harde woorden van kritiek. “Uw college kan na het doorlopen van het traject van afgelopen jaar niet negeren dat het niet gelukt is om afspraken te maken en handelen alsof er wel afspraken zijn gemaakt. Wij gaan er vanuit dat u geen inwoners vanuit crisissituaties plaatst in de chalets op het terrein van De Eik.” Uit de schriftelijke stukken lijkt het dat Twenterand bijna twee jaar lang huur (350.000 euro) heeft betaald zonder de chalets te gebruiken.
Niet gebruiken
“De gemeente Hardenberg staat niet toe dat inwoners uit Twenterand vanuit een crisissituatie op het terrein van De Eik worden geplaatst. De chalets kunnen daardoor niet gebruikt worden waarvoor ze bedoeld zijn”, stelt het college van Twenterand deze maand in een brief aan de eigen gemeenteraad. Daarin staat dat is geprobeerd is om de huurovereenkomst door Hardenberg over te laten nemen. Hardenberg kwam niet met een voorstel dat de bestaande huurkosten dekte. Wel verzocht het college van Hardenberg meermaals om een snelle afhandeling van de zaak, omdat het terrein in beeld is voor onder meer de opvang van vluchtelingen. De chalets staan daarbij letterlijk en figuurlijk in de weg. “Het is belangrijk dat Twenterand hieraan gehoor geeft om te voorkomen dat de bestuurlijke verhoudingen onder druk komen te staan”, zijn nu de woorden in het gemeentehuis in Vriezenveen.
Ironie
De ironie is dat Hardenberg op het terrein van De Eik Oekraïense vluchtelingen opvangt in de groepsaccommodatie en uitbreiding van die opvang op het verdere (grote) terrein onderzoekt. Twenterand wil de chalets nu gebruiken op camping Hammerhorst in Den Ham. In oktober 2023 is de gemeente eigenaar geworden van camping De Blekkenhorst. De beladen naam werd veranderd en er verschenen chalets voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen. Daarnaast zijn er jaarplaatsen. Kamperen kan sindsdien niet meer op het terrein.
Voordelen
Deze maand wordt de aankoop van de chalets door Twenterand als een absolute win-win gepresenteerd. De chalets uit Slagharen zijn groter dan de huidige modellen in Den Ham, waarbij grotere gezinnen niet bij elkaar in één chalet geplaatst zouden kunnen worden. Door de chalets te kopen en niet te huren, kan Twenterand dit jaar geld besparen. De eigenaar is bereid vanaf juli geen huurkosten meer in rekening te brengen. Dat scheelt tot oktober al 50.000 euro.
Kost geen geld
De gemeente noemt nog een ander financieel voordeel. “Omdat dekking plaatsvindt uit de regeling opvang ontheemden uit Oekraïne kost het de gemeente geen geld. Ook de kosten voor het aanleggen van de benodigde infrastructuur worden vergoed uit deze regeling. Het plaatsen van deze chalets levert een kwaliteitsimpuls voor de camping. Na vertrek van de Oekraïners kunnen de chalets ingezet worden voor recreatief gebruik.” Het levert mogelijk ook een hogere opbrengst op als de gemeente de gehele camping na vertrek van de vluchtelingen zou verkopen.
Twistpunt
Oekraïners kunnen voorlopig nog geen gebruik van de chalets maken. Er is nog geen passende omgevingsvergunning. “Ter voorkoming van aanvullende kosten (huurkosten, transport en stallingskosten) zullen de chalets vooruitlopend op de omgevingsvergunning worden gestald op camping Hammerhorst, zodra de infrastructuur hiervoor gereed is.” Overigens levert de komst van de chalets wel een twistpunt op binnen het gemeentehuis van Twenterand. “De afdelingen Vastgoed en Grondzaken hebben aangegeven dat er voor de aankoop van de chalets geen taxatie nodig is. De afdeling Financiën denkt daar anders over in verband met de financiële onderbouwing, die nodig is en de controle hierop (marktconforme prijs). Er is geen taxatierapport aangeleverd en dit is bekend bij het college. De gemeente loopt het risico dat de accountant tijdens de controle om een taxatie kan vragen.”
Tekst en foto (leeg veld voor toeristische plekken op Hammerhorst Den Ham): Wim de Jonge
