HARDENBERG – Bijna alle partijen willen meedoen bij het leggen van de puzzel voor een nieuwe regering van Hardenberg. ChristenUnie is de meest uitgesproken partij. Lijsttrekker Alwin te Rietstap opteert voor een coalitie van DOEN’22, CDA, VVD en zijn eigen partij. Dat zou een voortzetting zijn van het huidige college van burgemeester en wethouders met grote winnaar DOEN’22 op de plek van OpKoers.nu. De voorkeur bleek bij de installatie en daarop volgende eerste vergadering van de nieuwe gemeenteraad.
Welke opties voor een coalitie mogelijk zijn, blijkt de komende weken. Verkenner Eddy van Hijum gaat met alle partijen in gesprek en komt uiterlijk voor de raadsvergadering van 14 april met een tussenstand en mogelijk ook een advies. De verkenner werkt op verzoek van de grootste partij (DOEN’22). Hij bekijkt de meest kansrijke opties voor een coalitie op basis van een meerderheid.
DOEN’22
Piet-Cees van der Wel (DOEN’22) gaf daarbij wel een paar hints: de kiezer heeft aangeven dat het anders moet, er worden geen partijen van de onderhandelingen uitgesloten en het moet een coalitie met meer dan een nipte meerderheid zijn. Ook ziet hij liever dat wethouders de volle termijn van vier jaar in dienst blijven. Die bestuurlijke rust was de afgelopen jaren niet altijd aanwezig.
CDA
Van der Wel gaf ook dat CDA in het verleden altijd heeft gezorgd voor stabiliteit in het dagelijkse gemeentebestuur. Die partij wil ook nu verantwoordelijkheid nemen (lees: een wethouder leveren). Lijsttrekker Elma Soeten-Wessels wil ook een robuuste en solide coalitie. Daarbij is artikel 1 van de grondwet voor haar belangrijk. Met andere woorden: iedereen telt mee, ongeacht zaken als afkomst en geslacht.
ChristenUnie
Alwin te Rietstap (CU) presenteerde zijn partij als de stabiele partner, die in Hardenberg altijd een constante factor is geweest met wethouders die meerdere termijnen dienden. Hij wees erop dat zijn partij nog altijd de derde partij van de gemeente is met een trouwe achterban. Te Rietstap verklaarde de verkiezingsuitslag en het verlies van drie zetels onder meer aan het debuut van SGP, hoge opkomst en een restzetel. “We zijn dankbaar voor handhaving in het brede politieke spectrum en dus de samenleving. Ons past bescheidenheid.”
Vier of vijf
In principe hebben DOEN’22 en CDA samen al een meerderheid: 17 van de 33 zetels. CU ziet het liefst een coalitie van vier partijen met de handhaving van vier wethouders, maar vijf wethouders mag ook. “De coalitie moet wel tegen een stootje kunnen”, aldus Te Rietstap. Hij memoreerde ook dat in het vorige college CDA de grootste partij vormde, maar genoegen nam met één wethouder. “Daardoor bleef een natuurlijke balans bestaan.” Volgens de lijsttrekker (en huidig wethouder) zijn er verschillen tussen DOEN’22, CDA, VVD en zijn partij, maar zijn die te overbruggen.
VVD
Martijn Timmermans (VVD) begon met de woorden dat Van der Wel na zijn lange ervaring als raadslid toe is aan een bestuurlijke rol (dus wethouder). VVD ziet graag dat ook Werner ten Kate namens deze partij wethouder blijft. “Op de VVD na hebben alle partijen uit het vorige college flink moeten inleveren.” Timmermans maakte een sneer naar FVD. Hij zei niet te weten of “de D staat voor democratie of directe aansturing van het partijbureau in Amsterdam”. Die opmerking werd gecounterd door Reina Brouwer (FVD): “Wij worden ondersteund door het hoofdbureau, niet aangestuurd. Wij zijn hier voor de lokale belangen”.
FVD en SGP
FVD wil ook regeringsverantwoordelijkheid nemen, gaf lijsttrekker Iris Treur aan. Volgens haar is de verkiezingsuitslag een verschuiving naar rechts en de boodschap dat de kiezers op bepaalde onderwerpen een andere koers willen zien. Haar partij wil samenwerking op hoofdlijnen en een coalitie-akkoord niet helemaal dichttimmeren. Er moet ruimte zijn voor debat. De laatste gegadigde voor het leveren van een wethouder is nieuwkomer en eenmansfractie SGP. Richard Haanappel gaf aan dat zijn partij bestuurlijke verantwoordelijkheid niet uit de weg gaat. “De verkiezingsuitslag vraagt om vernieuwing en een conservatieve rechtse koers.”
GroenLinks-PvdA
Met alle gegadigden lijkt Hardenberg bijna weer op weg naar de beginjaren na de gemeentelijke herindeling. Toen was er welgeteld één oppositielid en waren de andere (toen nog) 30 raadsleden vertegenwoordigd in het college. De dissonant was GroenLinks. Nu denkt GroenLinks-PvdA ook niet aan de onderhandelingstafel te worden uitgenodigd. “Wij zien wel dat er inhoudelijke verschillen zijn. Goede plannen zullen wij in de gemeenteraad steunen en wij zullen komen met eigen initiatieven. Wij zien geen noodzaak tot een coalitie breder dan noodzakelijk.”
OpKoers.nu
De laatste partij in de gemeenteraad is OpKoers.nu, dat van zeven naar twee zetels ging. “Een duidelijke, pijnlijke boodschap van de kiezer”, aldus lijsttrekker Annie Kelder. “Waar zijn wij de verbinding met de kiezer kwijtgeraakt? Die reflectie gaan wij niet uit de weg. Wij zullen het nieuwe college scherp volgen.” Volgens burgemeester Maarten Offinga vraagt de verkiezingsuitslag om rust, stabiliteit, vertrouwen en vooral naar verbinding. “Laten wij ons afkeren van verwijdering en bewust kiezen voor die verbinding. Hardenberg kan een voorbeeld voor ons land zijn. Niet door harder te roepen, maar te luisteren. Respectvol en waardig.”
Tekst en foto: Wim de Jonge
